Wat doet de gemeenteraad?

raadszaal


De gemeenteraad is het hoogste orgaan van een gemeente. Elke inwoner vanaf 18 jaar kan lid worden. De uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen (elke vier jaar) bepaalt wie er in de raad komt. Het aantal raadsleden hangt af van het aantal inwoners van de gemeente. Oldenzaal heeft bijna 32.000 inwoners en 23 raadsleden. De gemeenteraad stelt in hoofdlijnen het beleid van de gemeente vast. Ook controleert de raad of het college van burgemeester en wethouders dit beleid goed uitvoert.
 

De gemeenteraad is het hoogste orgaan van een gemeente. De voorzitter van de raad is de burgemeester van Oldenzaal.

De burgemeester wordt bijgestaan door de griffier, Hans Brokers. Hij ondersteunt de burgemeester in zijn rol als voorzitter van de gemeenteraad.
Hans Brokers

De gemeenteraad heeft drie hoofdtaken:

Kaders stellen

De raad stelt vooraf de hoofdlijnen van het beleid van de gemeente vast. Deze 'kaders' kunnen raadsleden zelf inbrengen, maar ook het college van burgemeester en wethouders. De gemeenteraad kan bepaald beleid controleren, omdat ze er vooraf doelstellingen aan heeft gekoppeld.

Volksvertegenwoordiging

Burgers brengen elke vier jaar hun stem uit op iemand die zich verkiesbaar heeft gesteld. Diegene mag hen vertegenwoordigen in de gemeenteraad. Na de verkiezingen neemt de lijsttrekker van de grootste partij het initiatief tot het vormen van een college van burgemeester en wethouders. Ook zoekt hij partijen die hierin willen samenwerken. Raadsleden zijn niet betrokken bij het dagelijks bestuur en hebben meestal naast hun raadswerk een andere baan of maatschappelijke functie. Zo staan ze midden in de maatschappij. Raadsleden besteden veel tijd aan contacten met burgers en maatschappelijke organisaties, zodat ze hun rol als volksvertegenwoordiger zo goed mogelijk kunnen uitoefenen.

Controleren

De gemeenteraad controleert of de burgemeester en wethouders het beleid uitvoeren zoals het is vastgesteld, of alles volgens afspraak verloopt en of de dagelijkse bestuurszaken goed vervuld worden. Als dat nodig is, kan de raad het college corrigeren. Bijvoorbeeld: als men zich bij het bouwen van woningen niet aan de regels heeft gehouden.

De gemeenteraad controleert het college van burgemeester en wethouders en stelt kaders voor het beleid van de gemeente. Hiervoor heeft hij onderstaande middelen.

Voorstel van orde

De voorzitter en ieder raadslid kan tijdens de vergadering mondeling een voorstel van orde doen. Bijvoorbeeld: de lengte of de volgorde van agendapunten wordt veranderd. Of men stelt voor een bepaald onderwerp niet op dat moment te bespreken. Als een voorstel van orde wordt gedaan, beslist de raad er meteen over.

Initiatiefvoorstel

De gemeenteraad geeft aan hoe het beleid van het college zou moeten zijn. Met een initiatiefvoorstel kan een raadslid een eigen voorstel voorleggen aan de raad en het college. Dit gebeurt door schriftelijk en ondertekend het initiatiefvoorstel aan de voorzitter van de raad te sturen. In de eerstvolgende raadsvergadering wordt het voorstel besproken.

Collegevoorstel

Als de gemeenteraad een voorstel van het college niet goed genoeg vindt, of als het voorstel bijvoorbeeld niet meer actueel is, wordt het van de agenda geschrapt. Dit mag alleen de raad doen, niet het college. De raad kan het voorstel in een volgende vergadering weer op de agenda zetten.

Motie

Met een motie stelt iemand voor om een uitspraak te doen. Dit heeft geen juridische, maar een politieke betekenis. Met een motie stelt iemand voor om een uitspraak te doen. Hij kan de motie mondeling toelichten; daarna stemmen de raadsleden erover. Moties worden behandeld bij het agendapunt over hetzelfde onderwerp. Als het bijbehorende onderwerp niet op de agenda staat, komt de motie als laatste aan de beurt. Tijdens de vergadering kunnen moties worden veranderd of ingetrokken.

Amendement

Een amendement is een schriftelijk voorstel om de tekst van een raadsvoorstel aan te passen. Als de meerderheid van de raad voor het amendement stemt, wordt het oorspronkelijke raadsvoorstel gewijzigd.

  • Alleen raadsleden die in de zaal zitten en de presentielijst hebben getekend kunnen amendementen indienen. Zij mogen dit toelichten.
  • Een amendement moet schriftelijk bij de voorzitter worden ingediend.
  • Elk raadslid kan voorstellen om een amendement te veranderen.
  • De tekst van een amendement moet geschikt zijn om te worden verwerkt in het ontwerpbesluit.

Vragenuur

Een raadslid kan tijdens de gemeenteraadsvergadering mondeling vragen stellen aan het college. Zo hoort hij de mening van het college over actuele zaken. Deze vragen worden meestal aan het begin van de vergadering behandeld.

  • Een vraag wordt, met het onderwerp erbij aangegeven, 24 uur voor de vergadering bij de voorzitter ingediend.
  • De voorzitter bepaalt wanneer welk onderwerp tijdens het vragenuur aan de orde komt en hoeveel spreektijd iedereen krijgt.
  • Per onderwerp krijgt de vragensteller het woord om vragen aan het colle-ge of de burgemeester te stellen. Ook andere raadsleden mogen vragen stellen.
  • Tijdens het vragenuur kunnen geen moties worden ingediend en worden geen interrupties toegelaten.

Interpellatie

Met een interpellatie spreekt een raadslid het college ergens op aan, bijvoorbeeld op een actuele kwestie. Minstens 48 uur voor de vergadering moet de voorzitter schriftelijk het verzoek om een interpellatie ontvangen.

  • De interpellant spreekt maximaal twee keer en de anderen één keer, tenzij de raad anders beslist.
  • De voorzitter laat de overige raadsleden en de wethouders zo snel mogelijk weten welk verzoek hij heeft gekregen. De raad bepaalt tijdens de eerstvolgende vergadering wanneer de interpellatie wordt gehouden.

Schriftelijke vragen

Een raadslid kan het college ook korte schriftelijke vragen stellen over allerlei actuele onderwerpen.

  •  Vragen mogen worden toegelicht en bij elke vraag staat of die mondeling of schriftelijk moet worden beantwoord.
  • De voorzitter van de raad ontvangt de vragen; hij zorgt ervoor dat de raadsleden en het college ervan op de hoogte zijn.
  • Schriftelijk wordt een vraag zo snel mogelijk, maar in elk geval binnen 30 dagen, beantwoord. Mondeling gebeurt dit tijdens de eerstvolgende vergadering. Als dit toch niet kan, ontvangt de vragensteller hierover een brief.
  • De raadsleden ontvangen alle vragen en de schriftelijke antwoorden tegelijk met de ingekomen stukken.
  • Iemand die een vraag heeft gesteld mag in dezelfde vergadering (bij een mondeling antwoord) of in de eerstvolgende (bij een schriftelijk antwoord) uitleg vragen bij het antwoord dat hem is gegeven.

Inlichtingen

Als een raadslid inlichtingen wil over een bepaald onderwerp, kan hij dat schriftelijk aanvragen bij het college of de burgemeester.
In de eerstvolgende vergadering worden deze inlichtingen mondeling of schriftelijk gegeven (de gestelde vraag en het antwoord zijn een agendapunt).

De volgende politieke partijen zitten in de Oldenzaalse gemeenteraad: WG, CDA, VVD, GroenLinks, PvdA, en D66. Meer informatie over de gemeenteraadsleden.

De verschillende fracties van de politieke partijen vergaderen elke twee weken op een doordeweekse avond. Wilt u aanwezig zijn bij een fractievergadering? Neem contact op met het secretariaat van de fractie.